• BIST 102.270
  • Altın 149,456
  • Dolar 3,5485
  • Euro 4,2033
  • İstanbul 24 °C
  • Ankara 22 °C

"Gazetecinin Soruşturmadan Haber Vermesi, Basın Özgürlüğü Kapsamındadır"

"Gazetecinin Soruşturmadan Haber Vermesi, Basın Özgürlüğü Kapsamındadır"
Yargıtay 4. Ceza Dairesi kararı.

T.C.

YARGITAY

4. CEZA DAİRESİ

E. 2010/5233

K. 2012/5399

T. 7.3.2012

• SORUŞTURMANIN GİZLİLİĞİNİ İHLAL SUÇU ( Gazete Haber Yazarı Olan Sanığın Gazetede Yayımlanan Haberinin Basın Özgürlüğü Kapsamında Kaldığı/Haberde Soruşturma Dosyasındaki Hukuki İşlem veya Kararlarla İlgili Bir Açıklama Olmayıp Arama Faaliyetinin Haber Verme Hakkı Sınırları İçerisinde Yayın Konusu Yapıldığı - Sanık Hakkında Hükümlülük Kararı Verilmesinin Yasaya Aykırı Olduğu )

• BASIN ÖZGÜRLÜĞÜ ( Sanığın Haberinin Basın Özgürlüğü Kapsamında Kaldığı/Haberde Soruşturma Dosyasındaki Hukuki İşlem veya Kararlarla İlgili Bir Açıklama Olmadığı/Sanık Hakkında Hükümlülük Kararı Verilmesinin Yasaya Aykırı Olduğu - Soruşturmanın Gizliliğini İhlal )

• HABER VERME HAKKI ( Sanığın Yaptığı Haberde Soruşturma Dosyasındaki Hukuki İşlem veya Kararlarla İlgili Bir Açıklama Olmayıp Arama Faaliyetinin Haber Verme Hakkı Sınırları İçerisinde Yayın Konusu Yapıldığı/Sanık Hakkında Hükümlülük Kararı Verilmesinin Yasaya Aykırı Olduğu - Soruşturmanın Gizliliğini İhlal Suçu )

5187/m.1,3

5237/m.285

5271/m.153,157

ÖZET : Soruşturmanın gizliliğini ihlal suçuyla; adliyeye ilişkin yararlar, adil yargılanma, soruşturmanın amacına uygun biçimde sürdürülebilmesini temin ve kişilerin lekelenmeme ya da damgalanmama hakkı korunmaktadır. Bununla birlikte, adli soruşturma ve kovuşturmalarla ilgili olayların haber verme hakkı çerçevesinde yayın konusu yapılması da basın özgürlüğü içerisinde görülmelidir. Ancak gazetecilik mesleği bakımından eylemin suç teşkil etmesi için, haber verme hakkı sınırlarının dışına çıkıldığının belirlenmesi gerektiği gözetilmelidir. Somut olayda; Gazete haber yazarı olan sanığın gazetede, "villada E.'nin kayıp paraları arandı" başlıklı, içeriğinde de "sauna çetesi lideri olduğu iddiasıyla tutuklu bulunan K.'nin savcılığa hitaben yazdığı mektupta, E.'ın eski sahibi M.'nin A. İ.'te bir villanın bodrumuna yaklaşık 1 milyar dolar gömdüğünü ileri sürmesi üzerine, polisin söz konusu villanın içinde iki ayrı yerde kazı yaptığı, kazı sonucunda Z.'nin iddiasının gerçek olmadığı belirlendi" şeklinde yazılı olan haberin yayımlandığı, söz konusu haberin AİHS, Anayasa ve Basın Kanunu ile koruma altına alınan basın özgürlüğü kapsamında kaldığı ve haberde, soruşturma dosyasındaki hukuki işlem veya kararlarla ilgili bir açıklama olmayıp, arama faaliyetinin haber verme hakkı sınırları içerisinde yayın konusu yapıldığı gözetilmeden ve müdafiilerin dosyayı inceleme ve dosyadan evrak almasının kısıtlanması ile ilgili olan "CYY'nın 153/2. maddesi gereğince verilen kısıtlama kararını ihlal ettiği" biçimindeki yasal olmayan gerekçe ile sanık hakkında hükümlülük kararı verilmesi yasaya aykırıdır.

DAVA : Yerel Mahkemece verilen hüküm temyiz edilmekle, başvurunun ve kararın niteliği ile suç tarihine göre dosya görüşüldü:

KARAR : Temyiz isteğinin reddi nedenleri bulunmadığından işin esasına geçildi:

Vicdani kanının oluştuğu duruşma sürecini yansıtan tutanaklar, belgeler ve gerekçe içeriğine göre yapılan incelemede; başkaca nedenler yerinde görülmemiştir.

Ancak;

Şüpheli hakkında ileri sürülen soruşturmanın gizliliğini ihlal suçu, 5237 sayılı TCY'nın 285. maddesinde düzenlenmiş olup, Yasanın 'Millete ve Devlete Karşı Suçlar' başlığı altındaki Dördüncü Kısım altında ve "Adliyeye Karşı Suçlar" başlığını taşıyan ikinci bölümü içerisinde yer almakta ve bu suçla adliyeye ilişkin yararlar ile adil yargılanma, soruşturmanın amacına uygun biçimde sürdürülebilmesini temin ve kişilerin lekelenmeme ya da damgalanmama hakkı korunmaktadır.

Soruşturmanın gizliliği hukukun genel kurallarından olup, ayrıca 5271 sayılı CYY'nın 157. maddesindeki "Kanunun başka hüküm koyduğu hâller saklı kalmak ve savunma haklarına zarar vermemek koşuluyla soruşturma evresindeki usul işlemleri gizlidir" biçimindeki düzenlemeden kaynaklanmaktadır, CYY'nın 153/2. maddesindeki düzenlemenin ise müdafinin dosyayı inceleme ve örnek alma yetkisinin kısıtlanması ile ilgilidir.

Bununla birlikte basın ve yayın özgürlüğü ile haber ve yorum yapma hakkının bir hukuka uygunluk nedeni olduğu hatırlanmalıdır. TCY'nın 285. maddesiyle getirilen yasak, suç veya yargılama hakkında topluma bilgi verilmesinin önlenmesini içermemektedir. Madde ile getirilen yasak, soruşturma veya kovuşturmanın gizli kalması gereken yönleriyle ilgilidir.

Basın özgürlüğü, Anayasanın 28 ila 32. maddeleri, Avrupa İnsan Hakları Sözleşmesinin 10. maddesi ve 5187 sayılı Basın Kanununun 1. ve 3. maddelerinde düzenlenmiştir. İfade özürlüğünün ayrılmaz bir parçası olan basın özgürlüğü; basının fikir, yorum ve haberleri yayma hakkı yanında, kişilerin bunlardan yararlanma haklarını da güvence altına almaktadır. Diğer bir anlatımla basın özgürlüğünün amacı; bilim, sanat, fikir eseri üretme ve yayma, güncel olaylar, politik konular veya kamuoyunu ilgilendiren kişiler hakkında haber verme, eleştiri yapma ve bunları basın yayın araçlarıyla kitle iletişimine sunma ve bu şekilde bir yandan kişilerin bireysel gelişimleri için gereken ortamı sağlama, diğer yandan da yönetimle ilgili fikir oluşturma ve yönetime katılma haklarını güvenceye almaktır. İşte bu nedenledir ki Avrupa İnsan Hakları Mahkemesi'nin çeşitli kararlarında ( AİHM, 25.6.1992-Thorgeirson kararı; 8.7.1986 - Ligens/ Avusturya Kararı; 23.4.1992 - Castells/İspanya Kararı ) önemle belirtildiği üzere basın özgürlüğü, özgürlükçü demokratik toplumun vazgeçilmez temelini oluşturur. Bu kapsamda, adli soruşturma ve kovuşturmalarla ilgili olayların haber verme hakkı çerçevesinde yayın konusu yapılması da basın özgürlüğü içerisinde görülmelidir. Avrupa İnsan Hakları Sözleşmesinin 10/2. maddesi uyarınca kamu güvenliği, sağlığı, ahlakı veya başkalarının şöhret ve haklarının ya da yargı organlarının otorite ve tarafsızlıklarının korunması amacıyla ifade ve basın özgürlüğünün kanunlarla sınırlandırılması meşrudur. Nitekim 5237 sayılı TCY'nın 285. maddesinde soruşturmanın gizliliğinin alenen ihlal edilmesi suç olarak düzenlenmiştir. Ancak gazetecilik mesleği bakımından eylemin suç teşkil etmesi için, haber verme hakkı sınırlarının dışına çıkıldığının belirlenmesi gerekmektedir.

Somut olayda; V... Gazetesi haber yazarı olan sanığın 21.03.2006 tarihli gazetede, "villada E.'nin kayıp paraları arandı" başlıklı, içeriğinde de "sauna çetesi lideri olduğu iddiasıyla tutuklu bulunan K.'nin savcılığa hitaben yazdığı mektupta, E.'ın eski sahibi M.'nin A. İ.'te bir villanın bodrumuna yaklaşık 1 milyar dolar gömdüğünü ileri sürmesi üzerine, polisin söz konusu villanın içinde iki ayrı yerde kazı yaptığı, kazı sonucunda Z.'nin iddiasının gerçek olmadığı belirlendi" şeklinde yazılı olan haberin yayımlandığı, söz konusu haberin AİHS, Anayasa ve Basın Kanunu ile koruma altına alınan basın özgürlüğü kapsamında kaldığı ve haberde, soruşturma dosyasındaki hukuki işlem veya kararlarla ilgili bir açıklama olmayıp, arama faaliyetinin haber verme hakkı sınırları içerisinde yayın konusu yapıldığı gözetilmeden ve müdafiilerin dosyayı inceleme ve dosyadan evrak almasının kısıtlanması ile ilgili olan "CYY'nın 153/2. maddesi gereğince verilen kısıtlama kararını ihlal ettiği" biçimindeki yasal olmayan gerekçe ile sanık hakkında hükümlülük kararı verilmesi,

SONUÇ : Yasaya aykırı ve sanık Ö. müdafiinin temyiz nedenleri yerinde görüldüğünden tebliğnameye aykırı olarak HÜKMÜN BOZULMASINA, yargılamanın bozma öncesi aşamadan başlayarak sürdürülüp sonuçlandırılmak üzere dosyanın esas/hüküm mahkemesine gönderilmesine, 07.03.2012 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.

BAROTÜRK

 

  • Yorumlar 0
  • Facebook Yorumları 0
    UYARI: Küfür, hakaret, rencide edici cümleler veya imalar, inançlara saldırı içeren, imla kuralları ile yazılmamış,
    Türkçe karakter kullanılmayan ve büyük harflerle yazılmış yorumlar onaylanmamaktadır.
    Bu habere henüz yorum eklenmemiştir.
Diğer Haberler
Tüm Hakları Saklıdır © 2013 Baro Türk - Türk Hukuk Merkezi | İzinsiz ve kaynak gösterilmeden yayınlanamaz.
Haber Scripti: CM Bilişim