• BIST 97.713
  • Altın 144,219
  • Dolar 3,5669
  • Euro 4,0007
  • İstanbul 20 °C
  • Ankara 17 °C

Kadın Kaptanın Soyadı Savaşı

Kadın Kaptanın Soyadı Savaşı
Evli kadınların istediği soyadını kullanma özgürlüğü Yargıtay Hukuk Genel Kurulu'nun önüne geliyor.

Ankara 11. Aile Mahkemesi Hakimi Mustafa Karadağ, evli kadın kaptanın “Bekarlık
soyadımı kullanmak istiyorum” diye açtığı davayı kabul etti. Yargıtay “Yasa
değişmeden olmaz” dedi. Ama Hakim Avrupa İnsan Hakları Mahkemesi’nin (AİHM)
kararlarını gerekçe gösterip direndi: 

“Koca soyadıyla aile birliğini yansıtma cinsiyete dayalı farklı muameleye gerekçe olamaz”

KURUL NE YAPACAK

Hakim’in direnmesi üzerine Kurul, evli kadına sadece bekarlık soyadını kullanma
özgürlüğünü bir kez daha tartışacak. Bu karar da bağlayıcı nitelik taşıyacak. Kadınları
yakından ilgilendiren dava süreci bakın şöyle gelişti:

KADIN KAPTAN’IN SAVAŞI

Karadeniz Teknik Üniversitesi Deniz Ulaştırma İşletme Mühendisliği Bölümü’nde
araştırma görevlisi ve aynı zamanda kaptan olan Hatice Yılmaz Yüksekyıldız, 13 Ocak
2011’de evlilik soyadının iptali ve yalnızca bekarlık soyadı olan “Yılmaz”ı kullanmak
için Ankara 11. Aile Mahkemesi’ne dava açtı. Uluslararası gemilerde 3. kaptan olarak
çalıştığını, birçok ülkeye “Yılmaz” soyadıyla girdiğini ve mesleğinde bu soyadıyla
tanındığını bildirdi. Davada, Avrupa ülkelerinde bu hakkın tanındığını Türkiye’de ise
uluslararası sözleşmelere aykırı şekilde evli kadının kocasının soyadını kullanmak
zorunda bırakıldığını ve bunun ise eşitliği aykırı olduğu savundu.

Hakim Karadağ, 12 Mayıs 2011’de davayı kabul etti. AİHM’in Ünal-Tekeli kararına
dayanan Karadağ, kadının mesleki tanınırlığı nedeniyle evlendikten sonrada önceki
soyadını kullanmakta hukuki yararı olduğuna hükmetti.

YARGITAY: KAMU DÜZENİ BOZULUR

Nüfus ve Vatandaşlık İşleri Genel Müdürlüğü bu kararı Yargıtay 2. Hukuk Dairesi’nde
temyiz etti. Daire, 21 Şubat’ta oybirliği ile mahkeme kararını bozdu. Bozma kararında,
Anayasa Mahkemesi’nin (AYM) Medeni Kanunu’nun 187. maddesindeki evli kadının, iki
soyadını birlikte kullanabilmesini anayasa aykırı görmediği ve iptal istemini
reddettiğini vurgulandı. AYM kararlarının yasama, yürütme ve yargı organlarını
bağladığı anımsatıldı. Medeni Kanun değişmediği sürece evli kadınların kocalarının
soyadını kullanmak zorunda oldukları, aksine uygulamanın yürürlükteki yasaya aykırı
kararlar verilmesine neden olacağı vurgulandı. Aksine uygulamanın “Aile birliği ve
bütünlüğünün kocanın soyadı üzerinden devamına ilişkin genel prensibi” ve “kamu düzenini” bozacağı vurgulanarak, şöyle denildi:

İHLALE YOLAÇAN YASANIN KENDİSİ

“Yasa hükmü yürürlükte bulundukça mahkemenin yasal düzenlemelere aykırı düşecek
şekilde karar tesis etmesi olanağı yoktur. Türkiye’nin taraf olduğu temel hak ve
özgürlüklere ilişkin başta İnsan Hakları Avrupa Sözleşmesi ile temel hak ve
özgürlükleri düzenleyen diğer sözleşmelerde evli kadının evlenmeden önceki
soyadını muhafaza edeceğine ilişkin açık bir hüküm ve düzenleme bulunmamaktadır.
İhlale yol açan ulusal mahkemelerin uygulaması veya yasa hükmünü yorum tarzı
değil yasal düzenlemenin kendisidir. Bu düzenleme değiştirilmedikçe mahkemeler
yasaya uygun karar vermekle yükümlüdür. Mahkemenin kararı doğru değildirdir.
Bozulmalıdır”

PAKETTEN ÇIKMIŞTI

Yargıtay’ın da bozma kararında altını çizdiği gibi AİHM’in ihlal vermesine neden olan
bu durumun düzeltilmesi için, Medeni Kanun’da değişiklik yapılması gerekiyor. Hatta
4. yargı paketine evli kadınlara sadece bekarlık soyadını kullanma imkanı veren bir
düzenleme koyulmuştu. Ancak Bakanlar Kurulu’nda, “Çocuğun soyadı ile annenin
soyadının farklı olması karmaşa yaratır. Kamu düzeni bozulur” itirazları üzerine son
anda paketten çıkarılmıştı. Beşinci pakette de evli kadına soyadı özgürlüğü
düzenlemesi yok. Bakalım Yargıtay Hukuk Genel Kurulu, AİHM kararlarını esas alıp
yasaya rağmen içtihat değişikliğine gidecek mi? Kurul’da da Daire gibi görüş
oluşturulursa, pek mümkün görülmüyor.. Artık son sözü Kurul söyleyecek. Kadınların
gözü kulağı da Yargıtay’da olacak...

 

Kaynak: Haber Kaynağı
  • Yorumlar 0
  • Facebook Yorumları 0
    UYARI: Küfür, hakaret, rencide edici cümleler veya imalar, inançlara saldırı içeren, imla kuralları ile yazılmamış,
    Türkçe karakter kullanılmayan ve büyük harflerle yazılmış yorumlar onaylanmamaktadır.
    Bu habere henüz yorum eklenmemiştir.
Diğer Haberler
Tüm Hakları Saklıdır © 2013 Baro Türk - Türk Hukuk Merkezi | İzinsiz ve kaynak gösterilmeden yayınlanamaz.
Haber Scripti: CM Bilişim