• BIST 82.300
  • Altın 148,344
  • Dolar 3,8298
  • Euro 4,0711
  • İstanbul 7 °C
  • Ankara 0 °C

Meclis'in 24. Dönem 4. Yasama Yılı Karnesi

Meclis'in 24. Dönem 4. Yasama Yılı Karnesi
Türkiye Büyük Millet Meclisi, 24.yasama döneminin 4. yasama yılını tamamlayarak tatile girdi. 1 Ekim 2013 tarihinde çalışmaya başlayan Meclis’te bu yıl çok sayıda düzenleme yasalaştı.

Arif GÖZEL / Ankara Strateji Enstitüsü

Diğer yandan birçok düzenleme ise yasalaşmayı beklemektedir. Üzülerek söylemek gerekir ki gerek iş yoğunluğu gerek farklı sebeplerle birçok kanun teklifi genel kurula gelemeden komisyonlarda takılmaktadır. Bu yasama yılının küçük bir karnesi de diyebileceğimiz bu yazıda muhalefet ve iktidar partilerinin kanun tekliflerinin yasalaşma oranını inceleyeceğiz.

TBMM’de bu yasama yılında toplam 54 kanun yasalaşarak yürürlüğe girmiştir. Yürürlüğe giren kanunların 31 tanesi uluslararası anlaşmaların uygun bulunduğuna dair kanunlardır[1]. Diğer yandan yasalaşan 10 adet kanun ise “torba kanun” olarak bilinen ve içinde birden fazla kanunda değişiklik yapılmasını içeren paket yasalardandır. “Torba Kanun”, kısaca, birbiri ile konu yönünden ilgisi olmayan ve çok fazla sayıda başka kanunda ek ve değişiklikler yapan kanunlara verilen isimdir. Bir kanunun torba kanun olup olmadığının temel göstergelerinden birisi, kanun başlığıdır. Torba kanunların başlığı, içerik itibariyle yürürlükteki birden fazla kanunu etkilediği için genellikle “çeşitli kanunlarda” diye başlamak zorundadır.[2]

Yürürlüğe giren kanunlardan 20 tanesi kanun tasarısı, 24 tanesi ise kanun teklifi şeklinde genel kurula sunulmuştur. Unutmamak gerekir ki birçok kanun tasarısı ve teklifi bir kanun altında birleştirilerek yürürlüğe girmektedir.[3] Dolayısıyla toplamda 44 olan tasarı ve teklif sayısı 23 kanun başlığıyla birleştirilmiştir.

Kanun tekliflerine geçmeden önce kanun tasarılarına da kısa bir göz atmak faydalı olacaktır. Bilindiği üzere kanun teklifleri milletvekilleri tarafından verilirken kanun tasarıları ise Bakanlar Kurulu tarafından TBMM Genel Kuruluna sunulmaktadır. Aşağıdaki sayılardan anlaşılacağı üzere hükümet, kanun önerilerini daha çok kanun tasarısı şeklinde hazırlamayı tercih etmiş, kanun teklifi yolunu fazla benimsememiştir. Zira 4. yasama yılında Bakanlar Kurulunun hazırladığı 172 kanun tasarısından 20 tanesi yasalaşmıştır. Yasalaşan kanun tasarıları arasında “Demokratikleşme Paketi”, “Avrupa Birliği İle Yapılan Geri Kabul Anlaşmasının Uygun Bulunduğuna Dair Kanun”, “Dershaneleri Dönüştüren Kanun”, “Sulh Ceza Hâkimliklerini Kuran Paket” ve de “Terörün Sona Erdirilmesi İçin Çözüm Sürecinde Çalışanlara Ayrıcalık Getiren Kanun” gibi önemli kanunlar da bulunmaktadır.

24.Dönem 4.yasama yılında yasalaşan kanun tekliflerine bakıldığında ise toplamda 24 kanun teklifinin yasalaşarak yürürlüğe girdiği görülecektir. Bu tekliflerden 15 tanesi AK Partili, 5 tanesi CHP’li, 2 tanesi MHP’li, 1 tanesi BDP’li, 1 tanesi ise bağımsız milletvekillerince hazırlanarak kanunlaşması önerilmiştir. AK Partili vekiller toplamda 29 kanun teklifi sunmuş ve bu tekliflerin 15’i yasalaşmıştır. Yani AK Parti’nin sunduğu kanun tekliflerinin yüzde 62’si yasalaşmış durumdadır. Diğer yandan CHP 425 kanun teklifi sunarken bunlardan ancak 5 tanesi yasalaşma imkânına sahip olmuştur. Bu oran yüzdeye vurulursa CHP’nin verdiği tekliflerin yasalaşma oranının yüzde 1,32 olduğu görülecektir. MHP’ye bakıldığında ise sunulan 100 tekliften ancak 2 tanesi yasalaşma imkânı bulabilmiştir. BDP ve HDP bloğu toplamda 72 kanun teklifi sunmasına karşılık ancak 2 kanun teklifi yasalaşabilmiştir. Yasalaşan kanun teklifleri arasında; “Türk Ceza Kanununda Değişiklik Yapılmasına Dair Kanun”, “MİT Kanunu”, “Özel Yetkili Mahkemeleri Kaldıran Kanun” ve “HSYK Kanunu” gibi önemli kanunlar bulunmaktadır.  

TBMM’nin internet sitesi dikkatle incelendiği takdirde bu sayılar ve bu sayıların ne anlama geldiği anlaşılmaktadır. Kısaca özetlenirse Meclis’in yasama faaliyeti asıl olarak torba yasalar üzerinden gitmektedir. Tekliflerin yasalaşma oranları incelendiğinde, muhalefetin tekliflerinin çok küçük oranlarda ve büyük çoğunluğunun komisyonlarda değiştirilerek yasalaştığını görmek de mümkündür.

----------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------[1] Örneğin, “Türkiye Cumhuriyeti Hükümeti İle Somali Federal Cumhuriyeti Hükümeti Arasında Hastane İşletme Ve Devir Protokolünün Onaylanmasının Uygun Bulunduğuna Dair Kanun”, Bakınız,  http://www.tbmm.gov.tr/kanunlar/k6536.html

[2] http://www.ankarabarosu.org.tr/siteler/ankarabarosu/tekmakale/2011-1/2011-1-7-1.pdf,

[3] Torba Kanun uygulamasına verilebilecek ilginç bir örnek ise, 13/2/2011 tarihli ve 6111 Sayılı Bazı Alacakların Yeniden Yapılandırılması İle Sosyal Sigortalar ve Genel Sağlık Sigortası Kanunu ve Diğer Bazı Kanun ve Kanun Hükmünde Kararnamelerde Değişiklik Yapılması Hakkında Kanun’dur. Toplam 234 maddeden oluşan bu kanunla, 66 ayrı kanunda ve 7 adet kanun hükmünde kararnamede olmak üzere rekor düzeyde değişiklik yapılmıştır. Söz konusu torba kanuna ilişkin komisyon raporu, 1 adet kanun tasarısıyla 59 adet kanun teklifi birleştirildiğinden sadece başlığı 3 sayfa tutmuştur. Bu bağlamda, 1 tasarı esas alınarak en çok teklifin birleştirildiği komisyonu raporu rekoru kırılmıştır.

  • Yorumlar 0
  • Facebook Yorumları 0
    UYARI: Küfür, hakaret, rencide edici cümleler veya imalar, inançlara saldırı içeren, imla kuralları ile yazılmamış,
    Türkçe karakter kullanılmayan ve büyük harflerle yazılmış yorumlar onaylanmamaktadır.
    Bu habere henüz yorum eklenmemiştir.
Diğer Haberler
Tüm Hakları Saklıdır © 2013 Baro Türk - Türk Hukuk Merkezi | İzinsiz ve kaynak gösterilmeden yayınlanamaz.
Haber Scripti: CM Bilişim